Discussie over vliegen en carbon budget
171125
Inleiding
In november 2025 had ik een discussie met Paul van Hoof over dit onderwerp. Hij beschrijft zichzelf op LinkedIn als "Experienced Managing Director @ Abilio BVBA Commercial Aviation".
Mijn claim was dat investeren in groei van de luchtvaart de-investeren in de toekomst van onze (klein)kinderen is.
Van Hoofs reactie:
- ik weet niet veel van luchtvaart. Ik moet daar niets over zeggen maar het aan experts als Van Hoof overlaten. Van Hoof schrijft ook niets over mijn vakgebied, door Van Hoof consistent psygologie genoemd.
- luchtvaart heeft maar een zeer kleine uitstoot
- we hadden het 200 jaar in Europa veel slechter dan nu en we moeten vertrouwen in vooruitgang van de wetenschap. Bepleiten van degrowth getuigt van doemdenken. "We moeten blijven geloven in vooruitgang."
Daarop hield ik Van Hoof voor dat iemand die een retourvlucht maakt van Amsterdam naar New York in één keer zijn jaarlijkse carbon budget opsoupeert, - dit is het aantal ton CO2 dat een wereldburger maximaal mag uitstoten om onder de grens van 1.5 graden Celsius te blijven.
Bijdrage Paul van Hoof
Mijn reactie
U gebruikt de ICAO-calculator. Wat, zoals u zelf misschien ook hebt gemerkt, opvalt is dat de ICAO tot schattingen komt die vaak veel lager zijn dan die van calculators van andere organisaties; misschien is dit niet verwonderlijk omdat ICAO de belangen van de luchtvaartsector behartigt en onpartijdigheid mist.
ICAO telt zo te zien de niet-CO2-uitstoot niet mee. Deze uitstoot komt vooral van vliegtuigen die lange afstanden op grote hoogte vliegen. Onderzoek van T&E (Airplane pollution | T&E) en in ScienceDirect (2021) laat zien dat de klimaatverwarmende uitstoot door deze niet-CO2-effecten met ten minste factor 2 (en waarschijnlijk zelfs met 3) vermenigvuldigd moet worden. Niet meetellen van deze klimaatopwarmende effecten is niet correct.
Mijn berekening betreft een Boeing 747-8. Op het retourtraject Amsterdam-NY verbruikt die 130.000 liter kerosine (dit is een lage schatting!). Bij 400 passagiers betekent dit 325 liter per persoon. ICAO berekent de CO2-uitstoot van een liter kerosine: 2,528 kg. De CO2-uitstoot per persoon voor de retourvlucht is 821,60 kg. Vermenigvuldigd met twee is dit 1643 kg uitstoot. Dit is een conservatieve schatting.
Het Climate Inequality Report 2023 (wid.world/document/climate-inequality-report-2023/) vermeldt het volgende over het carbon budget per capita:
“This global equally split carbon budget amounts to 1.9 tCO2e per capita each year until 2050 if the climate targets are to be reached with a probability of 83% (IPCC, 2021). The current global per capita average exceeds the budget compatible with the 1.5◦C target by about four tonnes of CO2 per year (Chancel, 2022).”
We zijn nu drie jaar verder en hebben globaal beschouwd alleen maar meer CO2 uitgestoten. Dit zal het carbon budget, bedoeld in bovengenoemde zin, hebben ingeperkt.
De schatting van 1.64 ton klimaatopwarmende uitstoot is conservatief maar het zal u plezier doen dat die iets lager ligt dan de 1.9 ton hierboven.
Tot hier de onderbouwing van de schatting.
Vliegtuig-auto
De vergelijking die u maakt tussen vliegtuig en auto is onzinnig. Wie gaat er met een auto een reis maken van bijna 12.000 kilometer? De gemiddelde Nederlandse auto legt deze afstand in een heel jaar af. Bovendien veronderstelt u dat de auto wordt gebruikt door één persoon. Doen we datzelfde met het vliegtuig? In de meeste gevallen is de gemiddelde bezettingsgraad hoger.
Volkswagen - net als elke andere Europese auto-industrie- zou werk moeten maken van een grootschalige elektrificatie van kleine auto’s om niet als Kodak te eindigen. Een belangrijke reden om dat te doen is om het ook burgers met een kleine beurs aantrekkelijk te maken om over te gaan op een betaalbare en schone EV. In plaats daarvan heeft de autolobby in EU zijn zin gekregen om door te gaan met de productie van fossiele auto’s. Slechte zaak voor de aarde, Europa en voor Volkswagen en de andere Europese auto-industrie zelf!
Tenslotte: eerder in de discussie vroeg u me of ik me niet met de luchtvaart wilde bemoeien omdat ik er niets van afweet. Dit is een bekende tactiek om pottenkijkers te weren. Ik heb hetzelfde meegemaakt in de landbouwsector.
Ik kan u zeggen dat ik de luchtvaart even kritisch zal blijven volgen als ik de afgelopen jaren heb gedaan. De reden daarvoor is dat de toestand van de aarde mij zeer aan het hart gaat, inclusief die van mijn kinderen en kleinkinderen, en dat de sector waarin u werkzaam bent die toestand sterk bedreigt zonder met oplossingen te komen.
Eindresultaat: Van Hoof blijkt mijn redenering helemaal niet gelezen te hebben.